Chấn chỉnh hoạt động hiến, lấy, ghép mô và bộ phận cơ thể người
Thời gian qua, các cơ quan chức năng và phương tiện thông tin đại chúng đã phản ánh việc phát hiện các đường dây môi giới, mua bán, chiếm đoạt mô và bộ phận cơ thể người thông qua các nền tảng mạng xã hội. Những hoạt động này gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến đạo đức nghề nghiệp, uy tín của ngành y tế, đồng thời tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe và tính mạng của người dân.
Trước tình hình trên, Bộ Y tế đã có công văn yêu cầu các đơn vị trong toàn ngành tăng cường quản lý nhà nước, chấn chỉnh việc thực hiện các quy định của pháp luật trong lĩnh vực hiến, lấy, ghép mô và bộ phận cơ thể người, sau khi xuất hiện thông tin về các đường dây môi giới, mua bán mô, bộ phận cơ thể người hoạt động trái phép.
Theo đó, Bộ Y tế yêu cầu các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh thực hiện nghiêm các quy định của Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác cùng các văn bản quy phạm pháp luật liên quan. Bộ nhấn mạnh nghiêm cấm mọi hành vi môi giới, mua bán mô, bộ phận cơ thể người dưới bất kỳ hình thức nào. Người đứng đầu cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải chịu trách nhiệm trước pháp luật và trước Bộ Y tế nếu để xảy ra vi phạm tại đơn vị.
Bộ Y tế đồng thời yêu cầu các cơ sở có thực hiện ghép tạng rà soát, chấn chỉnh toàn bộ quy trình chuyên môn liên quan đến hoạt động hiến, lấy và ghép mô, bộ phận cơ thể người. Việc tiếp nhận, thẩm định và xác minh mối quan hệ giữa người hiến và người nhận phải được thực hiện đầy đủ theo quy định của pháp luật, đặc biệt đối với các trường hợp hiến mô, bộ phận cơ thể từ người sống.
Các cơ sở y tế kiểm tra, rà soát chặt chẽ hồ sơ hiến và ghép, bảo đảm hồ sơ hợp pháp, minh bạch và đầy đủ. Không thực hiện ghép mô, bộ phận cơ thể người khi hồ sơ chưa đầy đủ hoặc có dấu hiệu nghi vấn liên quan đến môi giới, mua bán trái phép.
Bên cạnh đó, các đơn vị cần tăng cường giáo dục đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm pháp lý cho đội ngũ nhân viên y tế, nhất là những cán bộ trực tiếp tham gia hoạt động hiến, lấy và ghép mô, bộ phận cơ thể người.
Bộ Y tế đề nghị Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tăng cường kiểm tra, giám sát các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trên địa bàn có thực hiện ghép mô, bộ phận cơ thể người. Việc kiểm tra nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo quy định của pháp luật.
Cùng với công tác quản lý, Bộ Y tế cũng yêu cầu đẩy mạnh truyền thông, vận động hiến mô, bộ phận cơ thể người từ người chết não, từng bước hạn chế nguồn hiến từ người sống.
Trong trường hợp phát hiện dấu hiệu môi giới, mua bán mô, bộ phận cơ thể người, các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải kịp thời báo cáo cơ quan quản lý cấp trên, đồng thời phối hợp với các cơ quan chức năng để xác minh và xử lý theo quy định của pháp luật./.
